Het Coronavirus: geen reden tot paniek

Het Coronavirus: geen reden tot paniek
23 maart 2020 @Maxime
corona

Eind 2019 ontstond in Wuhan, China het coronavirus (Covid-19), een nieuwe variant uit de familie van coronavirussen. Het nieuwe coronavirus is wellicht van een dierlijke afkomst en is nu na een mutatie van mens tot mens overdraagbaar. Corona is een besmettelijk virus dat infecties veroorzaakt aan het luchtwegstelsel. De infectie werd aanvankelijk vergeleken met de seizoensgriep, maar is veel besmettelijker. Hierdoor ontstond er in een sneltempo een wereldwijde epidemie. Huidige schattingen suggereren dat het coronavirus minder dodelijk is dan voormalige virusuitbraken, zoals ebola, SARS (Severe Acute Respiratory Syndrome) en MERS (Middle East Respiratory Syndrome), maar dodelijker dan de gewone seizoensgriep.

Hoewel we allemaal in de ban zijn van de wereldwijde corona-epidemie, is er geen reden om in paniek te slaan. Om angst en onzekerheid te vermijden is het op de eerste plaats belangrijk om je correct te informeren. Daarnaast kan iedereen zijn steentje bijdragen in de strijd tegen corona. We maakten een opsomming van antwoorden op vaak gestelde vragen, inclusief een aantal do’s en don’ts.

Wat zijn de symptomen van het coronavirus?

De meest voorkomende symptomen van het coronavirus zijn koorts, vermoeidheid en droge hoest. Andere, minder frequente symptomen zijn verstopte neus, een loopneus, keelpijn, diarree of ongemakkelijke pijnen. Patiënten ervaren symptomen die kunnen variëren van milde tot ernstige luchtwegaandoeningen en ademhalingsmoeilijkheden. Als je deze symptomen vertoont, is dat geen reden tot paniek. Het betekent immers niet automatisch dat je bent besmet met het coronavirus. Om een mogelijke besmetting van de mensen rondom jou te voorkomen, is er uiteraard wel voorzichtigheid geboden en ga je er beter van uit dat je bent besmet. Enkel een coronatest kan bevestigen of je het coronavirus hebt opgelopen, of een gewone verkoudheid, keelontsteking of andere winterkwaal te pakken hebt. Het is ook mogelijk dat je bent besmet met het coronavirus zonder dat je je ziek voelt of symptomen ontwikkelt. In dat geval ben je wel nog altijd drager van het virus en kan je andere mensen besmetten.

Hoe verspreidt het coronavirus zich?

Het coronavirus verspreidt zich via kleine druppeltjes uit de neus of de mond van iemand die is besmet. Die kleine druppeltjes komen vrij bij hoesten, niezen of soms uitademen en kunnen terecht komen in de lucht, op voorwerpen en oppervlakken. Wanneer je de druppeltjes inademt, of met de handen aanraakt en via de mond, neus of ogen binnenkrijgt, kan je besmet geraken. Om het risico op besmetting te minimaliseren, is het belangrijk om anderhalve meter afstand te houden van iemand die (mogelijk) is besmet, zo min mogelijk je gezicht aan te raken, en een goede handhygiëne te respecteren.

Feiten versus fabels volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO)

  • FABEL: overdraagbaar via de lucht
    Studies tonen tot nu toe dat Covid-19 voornamelijk wordt overgedragen via contact met ademhalingsdruppeltjes in plaats van via de lucht.
  • FEIT: overdraagbaar door iemand zonder symptomen
    Voornamelijk in de eerste fases van de ziekte die door het coronavirus wordt veroorzaakt, is het mogelijk dat je je niet ziek voelt of slechts milde symptomen ervaart, zoals een licht hoest, maar toch besmet bent. Zodra je bent besmet met het virus, ben je besmettelijk voor anderen.
  • FEIT: overdraagbaar via ontlasting van een besmette persoon
    Er kunnen sporen van het virus in de ontlasting aanwezig zijn, maar het risico op verspreiding via deze weg is erg laag.
  • FABEL: je hebt een mondmasker nodig tegen besmetting
    Hoewel een kwalitatief mondmasker kan helpen tegen besmetting, is het niet nodig om een masker te dragen als je gezond bent en niet in nauw contact komt met coronapatiënten. Het verkeerd gebruik van een mondmasker kan er zelfs voor zorgen dat je het risico op besmetting vergroot. Als je meer wilt weten over het nut van het mondmasker bij COVID-19, kan je een interview met viroloog Steven Van Gucht bekijken.
  • FEIT: het coronavirus kan tot 72u op bepaalde oppervlakken overleven
    Huidig onderzoek toont aan dat het virus stabiel blijft bij lage of vriestemperaturen en houdt van oppervlakken van roestvrij staal of plastic. In de ideale (labo)omstandigheden – exact juiste temperatuur en de beste ondergrond – kan het virus tot 72u overleven. Corona overleeft echter gemiddeld 3u op gladdere oppervlakken zoals tafels, leuningen of deurklinken. Het kan niet goed overleven op absorberende materialen, zoals karton, papier, textiel, enzovoort. Het virus is ook zeer gevoelig voor uitdrogen, warmte en zonlicht. Je kan virusdeeltjes verwijderen door een oppervlak en je handen goed te ontsmetten en rauwe voedingsproducten voldoende te verhitten (70°C).

Wie behoort tot een risicogroep?

Wie ouder is dan 65 jaar, diabetes heeft, lijdt aan ernstige chronische ziekten of wiens immuunsysteem niet naar behoren werkt, behoort tot de risicogroepen. Er is tot nu toe geen bewijs dat zwangere vrouwen ook een risicogroep vormen. Als je tot een risicogroep behoort, is de kans groter dat je ernstig ziek wordt of zelfs overlijdt. Wie jong en gezond is, loopt echter evenveel risico om besmet te raken dan iemand uit een risicogroep. Die personen zullen dan wel minder ernstige symptomen vertonen en minder snel complicaties ontwikkelen, maar blijven even besmettelijk voor anderen. Kinderen en jonge mensen lijken vaak weinig tot geen symptomen te tonen, maar kunnen wel ziek zijn.

Wat kan je doen om te voorkomen dat jij of anderen worden besmet?

Of je nu wel of niet tot een risicogroep behoort, het is belangrijk om de juiste voorzorgsmaatregelen tegen besmetting te nemen. Om jezelf, en de mensen rondom jou, te beschermen en om de verspreiding van het coronavirus wereldwijd in te dijken. Denk er immers aan dat je drager kan zijn van het virus zonder dat je je ziek voelt of symptomen vertoont.

Wat kan je doen?

  • Was regelmatig en grondig je handen met, bij voorkeur, vloeibare zeep en stromend water voor 40 à 60 seconden. Vergeet je duimen niet. Doe dat zeker wanneer je je neus hebt gesnoten, je hebt gehoest of geniesd, voordat je voedsel bereidt, voor het eten en na een toiletbezoek. Als je je handen niet kan wassen, mag je ook alcoholgel gebruiken. Nies of hoest in je elleboog of een papieren zakdoekje.
  • Hoest of nies in de binnenkant van je elleboog.
  • Gebruik papieren zakdoekjes en gooi ze weg in een afsluitbare vuilnisbak.
  • Blijf thuis als je ziek bent. Ga niet naar het werk.
  • Vermijd om je ogen, neus of mond aan te raken, zeker met ongewassen handen.
  • Vermijd om handen te geven, te kussen of te knuffelen als je iemand begroet.
  • Vermijd contact met (potentieel) zieke personen.
  • Doe aan social distancing waarbij je voldoende afstand (1,5m) van anderen behoudt.
  • Wees aandachtig voor risicogroepen. Kinderen worden bijvoorbeeld niet ernstig ziek maar kunnen wel gemakkelijk verspreiden.
  • Vermijd contact met anderen wanneer je griepachtige symptomen vertoont.

De Vlaamse overheid kondigde op 18 maart 2020 een aantal verplichte, vergaande maatregelen op die van kracht zijn tot 5 april 2020. Deze maatregelen beïnvloeden het dagelijkse leven en worden gecontroleerd en bij overtreding beboet door de politie.

Wat moet je doen

  • Blijf thuis en vermijd contact met anderen buiten je gezin of met wie je samenwoont om besmettingsrisico voor iedereen te voorkomen.
  • Verplaats je enkel indien dat noodzakelijk is, om naar de winkel, het werk, de dokter, apotheek, benzinestation of een bankautomaat te gaan, of om hulp aan te bieden aan kwetsbare personen.
  • Werk van thuis. Werkgevers zijn verplicht om telewerk te organiseren voor alle functies waar dat mogelijk is.
  • Wanneer je je huis verlaat, geldt er een samenscholingsverbod. Dat betekent dat je niet in contact mag komen met meer dan 1 andere persoon en hierbij 1,5 meter afstand dient te bewaren.
  • Buitenactiviteiten zijn toegelaten en worden zelfs toegejuicht om je (mentale) gezondheid te beschermen.
  • Vermijd het gebruik van het openbaar vervoer en doe aan social distancing.
  • Reizen buiten België die niet noodzakelijk zijn, worden verboden.

Als je hierover meer informatie wilt, kan je de webpagina van de Vlaamse overheid over corona bezoeken. Op de coronawebsite van FOD Volksgezondheid vind je veel gestelde vragen en antwoorden over de nieuwe maatregelen.

Wat doe je wanneer je bent besmet?

Voel je je ziek, hoest je, heb je keelpijn of ademhalingsmoeilijkheden en koorts boven de 38°, is het mogelijk dat je het coronavirus hebt opgelopen.

  • Blijf thuis en begeef je niet naar je apotheek, de wachtzaal van je dokter of de spoedafdeling van een ziekenhuis.
  • Bel je huisarts en vermeld je symptomen, contacten en eventueel je recente reisgeschiedenis. Op basis daarvan bepaalt je arts of je een coronavirustest nodig hebt. Vraag iemand anders om naar je apotheek te gaan.
  • Breng de personen met wie je in nauw contact stond op de hoogte.

Hoe wordt het virus behandeld?

Hoewel er wereldwijd onderzoek wordt gedaan om behandelingen en een vaccin te ontwikkelen tegen Covid-19, bestaat er momenteel nog geen wetenschappelijk bewezen behandeling. Veel patiënten die lijden aan het coronavirus herstellen in hun thuisomgeving. De herstelperiode na besmetting duurt meestal 1 week, maar kan tot 6 weken duren, zegt de Wereldgezondheidsorganisatie. Ongeveer 80% herstellen van de ziekte zonder bijzondere behandelingsmaatregelen.

Wat is de volgende stap?

Het is erg moeilijk om betrouwbare voorspellingen te doen over het verdere verloop van de coronacrisis. Blijf je goed en tijdig informeren. Doe daarbij enkel een beroep op betrouwbare, officiële bronnen en neem ook af en toe afstand van de vele live-verslagen. Volg de maatregelen van de Vlaamse overheid, die nog tot 5 april 2020 gelden, en zorg goed voor elkaar.